کتاب بسته وطنی (60 سال بسته بندی در ایران 1360-1300) (چاپ و نشر نظر)

کتاب بسته‌وطنی اثر ارزشمند علی علیزاده طارمسری

این کتاب مرجع‌ای بی‌نظیر در حوزهٔ طراحی گرافیک و تاریخ فرهنگی ایران به‌شمار می‌آید. این کتاب در قطع خشتی بزرگ طراحی شده است؛ اندازه‌ای مکعب‌گونه و چشمگیر که نه‌تنها با ماهیت تصویری و گرافیکی اثر همخوانی دارد، بلکه امکان نمایش دقیق و همه‌جانبهٔ نمونه‌های بسته‌بندی را در ابعاد واقعی‌ نما فراهم می‌کند. نوع جلد سخت این کتاب، با استحکام و دوام مثال‌زدنی خود، گویای اهمیت و سنگینی محتوای درون آن است. جلد سخت، برخلاف جلدهای شومیز، حس ماندگاری و ارزشمندی را به مخاطب منتقل می‌کند؛ گویی این کتاب، خود همچون یک اثر موزه‌ای، شایستهٔ نگهداری و بازبینی مکرر است.

۵۹۸ صفحه این کتاب، با کاغذ تحریر باکیفیت، تجربه‌ای لذت‌بخش از مطالعه و تماشا را برای مخاطب به ارمغان آورده است. کاغذ تحریر با بافت نرم و عدم بازتابش نور، امکان مطالعهٔ طولانی‌مدت را بدون خستگی چشم فراهم می‌کند؛ ویژگی‌ای که برای کتابی با این حجم و غنای تصویری، ضروری است. هر صفحه از این کتاب، همچون ویترینی از تاریخ مصرف‌گرایی و خلاقیت بصری در ایران عمل می‌کند و مخاطب را به سفری شصت‌ساله در بستر فرهنگی و اقتصادی کشور دعوت می‌نماید.

استفاده از زبان فارسی در این اثر، امکان دسترسی عموم مخاطبان ایرانی به این گنجینهٔ تصویری و تاریخی را فراهم کرده است. مؤلف، علی علیزاده طارمسری، با شناخت عمیق از تاریخ طراحی گرافیک ایران و شوقی بی‌پایان برای ثبت و مستندسازی، توانسته است مجموعه‌ای گردآوری کند که نه‌تنها برای طراحان و هنرمندان، بلکه برای جامعه‌شناسان، مورخان و هر کسی که به فرهنگ مادی ایران علاقه‌مند است، منبعی ارزشمند باشد. این کتاب، که توسط نشر نظر منتشر شده است، بار دیگر تعهد این انتشارات را به انتشار آثاری بدیع، مستند و تأثیرگذار در حوزهٔ هنر و فرهنگ به نمایش می‌گذارد.

عنوان هوشمندانهٔ کتاب، «بسته‌وطنی»، با تلفیق واژه‌های «بسته‌بندی» و «وطن‌پرستی»، به‌خوبی نشان‌دهندهٔ رویکرد مؤلف است؛ تلاشی برای بازخوانی هویت ایرانی از خلال اشیای روزمره و به‌ظاهر ساده. علی‌زاده با گردآوری نمونه‌هایی از بسته‌بندی محصولات مختلف - از خوراکی‌ها و نوشیدنی‌ها تا لوازم آرایشی و دارویی - روایتی تصویری از تحولات اجتماعی، اقتصادی و زیبایی‌شناختی ایران در شش دههٔ اخیر ارائه می‌دهد. این کتاب نشان می‌دهد که چگونه طراحی بسته‌بندی، فراتر از کارکرد اقتصادی خود، آیینه‌ای تمام‌نما از ذائقه، آرزوها و دغدغه‌های یک جامعه است.

در نهایت، «بسته‌وطنی» فراخوانی است برای نگاه دوباره به اشیای به‌ظاهر پیش‌پاافتاده‌ای که هرروزه ما را احاطه کرده‌اند. صفحات این کتاب، با کاغذ تحریر لطیف و قطع خشتی بزرگ منحصربه‌فرد، ما را به سفری دعوت می‌کنند که در آن، هر بسته‌بندی، روایتگر داستانی ناگفته از زندگی روزمرهٔ ایرانیان است؛ داستانی که شاید در نگاه نخست ساده به‌نظر رسد، اما در عمق خود، لایه‌های پنهان هویت و تاریخ یک ملت را در بر دارد.