کتاب آموزش گام به گام گل و مرغ ایرانی (انتشارات یساولی)

کتاب آموزش گام به گام گل و مرغ ایرانی اثر علیرضا آقامیری

«گل و مرغ» نام یکی از زیباترین و اصیل‌ترین شاخه‌های نقاشی ایرانی است. در این سبک، گل‌ها (به ویژه گل نیلوفر، گل انار، گل ختمی و برگ‌های اسلیمی) در کنار پرندگان (به ویژه بلبل، قمری، قناری و گاه طوطی) چنان با ظرافت و شاعرانگی در هم می‌آمیزند که گویی هر شاخه، هر برگ و هر پر، مشغول رقصی آرام و آهنگین است.

کتاب پیش رو، «آموزش گام به گام گل و مرغ ایرانی» تألیف علیرضا آقامیری با ترجمهٔ برهان مقدس فاضلی، راهنمایی است دقیق و ساختارمند برای ورود به این جهانِ لطیف و پرنقش و نگار. این اثر با قطع رحلی و جلد شومیز در ۱۱۹ صفحه به دو زبان فارسی و انگلیسی منتشر شده و کاغذ تحریر آن، انتخابی عملی برای تمرین و تکرارِ بی‌وقفهٔ خطوط و نقوش است.

قطع رحلی، فضایی مناسبت در اختیار هنرجو قرار می‌دهد تا هر مرحله از طراحی و رنگ‌آمیزی را با جزئیات کامل دنبال کند و همزمان با دیدن تصاویر، تمرین نماید. کاغذ تحریر نیز برای کتابی که قرار است بارها ورق بخورد، طرح‌ها روی آن کپی یا بازطراحی شوند، و مدام کنار دست هنرمند روی میز طراحی باز و بسته شود، انتخابی هوشمندانه است؛ چراکه هم مقاومت مناسبی دارد، هم بازتاب نور ندارد و خستگی چشم را به همراه نمی‌آورد. اما مهم‌تر از مشخصات فنی، رویکرد «گام به گام» این کتاب است.

علیرضا آقامیری، مؤلف و مدرس برجستهٔ نقاشی ایرانی، سال‌ها تجربهٔ تدریس خود را در این کتاب گرد آورده تا «گل و مرغ» را که بسیاری آن را هنری دشوار و زمان‌بر می‌دانند، به ساده‌ترین شکل ممکن آموزش دهد. او با تکیه بر اصول کلاسیک مکاتب اصفهان و قاجار (دوران شکوفایی این سبک)، نشان می‌دهد که چگونه می‌توان یک شاخهٔ «گل و مرغ» اصیل را از صفر تا صد خلق کرد. ساختار کتاب به گونه‌ای طراحی شده که هنرجو را گام به گام پیش می‌برد.

ابتدا، اجزای اصلی «گل» آموزش داده می‌شود: گل نیلوفر (با گلبرگ‌های پهن و دولایه‌اش)، غنچه، برگ (با انحناهای مارپیچ و دندانه‌دار)، و اسلیمی (همان پیچک‌های منحنی و روانی که فضا را پر می‌کنند). سپس، به سراغ «مرغ» می‌رویم: از ترسیم فرم کلی بدن پرنده (با آن گردنِ خمیده و دمِ بلند) تا جزئیات نوک، چشم، تاج و بال. در مراحل پیشرفته‌تر، نحوهٔ ترکیب «گل» و «مرغ» در یک ترکیب‌بندی هماهنگ و نحوهٔ رنگ‌آمیزی با آبرنگ سنتی (گل‌رنگ) و تکنیک‌های قلم‌گیری و سایه‌زنی ظریف آموزش داده می‌شود.

ترجمهٔ برهان مقدس فاضلی به زبان انگلیسی، این کتاب را برای مخاطبان بین‌المللی نیز قابل استفاده ساخته است. تمام توضیحات و مراحل آموزش به هر دو زبان فارسی و انگلیسی ارائه شده تا هنرجویان غیرفارسی‌زبان نیز بتوانند از این منبع ارزشمند بهره ببرند. کتاب «آموزش گام به گام گل و مرغ ایرانی» برای هنرجویان نگارگری، تصویرگران، طراحان پارچه و فرش، هنرمندان صنایع دستی، و هر کسی که شیفتهٔ این نقش‌های ظریف و شاعرانه است، منبعی ارزشمند و کاربردی خواهد بود.