کتاب هنر و عاملیت: به سوی نظریه جدید انسان شناختی (نشر فرهنگستان هنر)

معرفی کتاب هنر و عاملیت اثر آلفرد جل

کتاب «هنر و عاملیت در حوزه انسان‌شناسی هنر»، با رویکردی تحلیلی، به بررسی مسائل کلان نظریه اجتماعی هنر و پیچیده‌ترین آداب، مناسک و دست‌ساخته‌های جوامع انسانی می‌پردازد. این اثر همچنین با نگاهی انتقادی، مسائل مربوط به هنر و سبک‌های هنری را مورد واکاوی قرار می‌دهد.

نویسنده در بخش نخست، ضمن تحلیل انسان‌شناسی هنر، مباحثی پیرامون شیء هنری و جامعه‌شناسی هنر مطرح می‌کند. سپس به مفهوم شبکه هنر و اصطلاحات مرتبط با آن می‌پردازد و نقش عاملان اجتماعی و ارتباط آن‌ها با مخاطبان را تبیین می‌سازد.

در ادامه، چگونگی تعامل میان هنرمند، اثر هنری و جامعه را مورد بررسی دقیق قرار می‌دهد. در بخش مربوط به هنر و جامعه، با تأکید بر درهم‌تنیدگی اثر هنری در شبکه هنر، به منشأ اثر و چگونگی پویایی و جان‌بخشی به آن می‌پردازد و دیدگاه‌های جامعه‌شناسی و مردم‌شناسی پیرامون جادو و جادوگری و پیوند آن‌ها با هنر را مطرح می‌کند.

می‌توان گفت این کتاب به ریشه‌های بسیاری از تفکرات خرافی و مادی‌گرایانه و همچنین گزافه‌گویی‌های مرتبط با هنر اشاره دارد. علاوه بر این، برخی از مطالب صرفاً ذهنی و انتزاعی که فاقد جایگاه در واقعیت هستند نیز مورد بحث قرار گرفته است. نویسنده در بحث پیرامون بت و بت‌پرستی، خاستگاه بسیاری از خرافات و نیروهای موهوم وابسته به آن‌ها را روشن ساخته و چگونگی شکل‌گیری این رویکردها را شرح می‌دهد.