کتاب پژوهش های معماری و هنر (تاریخ و نظر): مجموعه مقالات، دفتر اول

کتاب پژوهش های معماری و هنر مهرداد قیومی بیدهندی

در عرصه‌ی پویای مطالعات معماری و هنر ایران، همواره نیاز به بستری برای تبادل نظر و انتشار یافته‌های پژوهشی احساس می‌شده است. کتاب «پژوهش‌های معماری و هنر (تاریخ و نظر):د مجموعه مقالات، دفتر اول» که به کوشش مهرداد قیومی بیدهندی، استادیار گروه تاریخ معماری و مرمت دانشگاه شهید بهشتی، گردآوری شده، پاسخی است به این نیاز دیرینه .

این مجموعه که توسط انتشارات روزنه منتشر شده، گام نخست در راه‌اندازی گاهنامه‌ای است که به‌عنوان محملی برای مقالات پژوهشگران حوزه‌ی تاریخ و تئوری معماری و هنر ایران طراحی شده است. این کتاب در قطع وزیری و با جلد شومیز، در ۱۴۴ صفحه منتشر شده است و با کاغذ بالکی، کیفیت مطلوبی برای مطالعه‌ی طولانی‌مدت فراهم آورده است. آنچه این مجموعه را از دیگر آثار مشابه متمایز می‌سازد، گستره‌ی موضوعی و تنوع دیدگاه‌های ارائه‌شده در آن است. در این دفتر، مقاله‌هایی از پژوهشگران صاحب‌نام و نام‌آشنای این حوزه گردآوری شده است؛ از جمله مقاله‌ای از گل‌روجیب اوغلو با ترجمه‌ی افرا بانک و مقاله‌ای از آرتور پوپ با ترجمه‌ی عیسی صدیق .

در کنار این ترجمه‌ها، مقالات تألیفی پژوهشگرانی چون نگار صبوری، مهدی گلچین عارفی، محمدصادق میرزا ابوالقاسمی، مهدی صحراگرد، سامان ابوعلی و جواد خسروی نیز در این مجموعه به چشم می‌خورد . این کتاب، بازتاب‌دهنده‌ی تنوع و غنای محتوایی آن است؛ مفاهیمی چون تاریخ معماری ایران، نظریه‌های هنر، مطالعات میان‌رشته‌ای و منابع مکتوب تاریخ هنر. این مجموعه، همان‌گونه که در معرفی آن آمده، مبلغ یک رویکرد یا روش خاص در مطالعات معماری و هنر نیست، بلکه راه را بر روی انواع رویکردها - به شرط عمق، دقت و مناسبت با هدف فهم بهتر معماری و هنر ایران - می‌گشاید .

به عبارت دیگر، این کتاب، فضایی برای گفت‌وگوی اصحاب رشته‌ها و دیدگاه‌های گوناگون فراهم می‌ آورد تا از تجربه‌ها و یافته‌های یکدیگر بیاموزند . قیومی بیدهندی، با توجه به محدود بودن نشریات تخصصی در این حوزه، این مجموعه را با هدف پر کردن خلأ موجود و فراهم‌آوردن مجالی برای دانش‌آموختگان مطالعات معماری ایران برای انتشار مقاله‌های خود، تدوین کرده است .

پژوهش‌های معماری و هنر (تاریخ و نظر)، فراتر از یک مجموعه‌ی مقالات، گامی است در جهت تعمیق بنیادهای نظری و تاریخی مطالعات معماری و هنر ایران و می‌کوشد تا با گردهم آوردن صاحبنظران این عرصه، به غنای هرچه بیشتر این حوزه بیفزاید. این کتاب، مرجعی ارزشمند برای دانشجویان، پژوهشگران و تمامی علاقه‌مندان به تاریخ و نظریه‌ی معماری و هنر ایران به شمار می‌رود.