کتاب منتخب آثار چهارمین دوسالانه تذهیب های قرآنی (نشر آستان قدس رضوی)

کتاب منتخب آثار چهارمین دوسالانه تذهیب های قرآنی عکاسی سیدعلی حسینیان نسب، آذرخش شفیعی کدکنی 

در دل هنر ایرانی-اسلامی، تذهیب همواره جایگاهی والا و ممتاز داشته است. این هنرِ ظریف و روحانی، که با نقوشِ اسلیمی، ختایی و هندسی و نیز رنگ‌هایِ زرین و لاجوردی، صفحاتِ کلام الهی را می‌آراید، نه تنها جلو‌های چشمنواز به نسخِ قرآنی می‌بخشد، بلکه بازتابی از عشق، ایمان و ارادتِ هنرمند به معبود و کلامِ اوست. در دوران معاصر، برپایی دوسالانه‌های تذهیب‌های قرآنی، فرصتی ارزشمند برای نمایشِ توانمندی‌های هنرمندانِ این عرصه، تبادلِ تجربه‌ها و ایجادِ جریانی پویا در جهتِ احیا و اعتلای این هنرِ اصیل و مقدس فراهم آورده است.

کتاب «منتخب آثار چهارمین دوسالانه تذهیب‌های قرآنی»، با مدیریت اجراییِ ماندانا یمینی و عکاسیِ سیدعلی حسینی‌نسب و آذرخش شفیعی کدکنی، گزیده‌ای از برجسته‌ترین و تأثیرگذارترین آثارِ این رویدادِ هنریِ بزرگ را در خود جای داده و آینه‌ای تمام‌نما از تنوع، خلاقیت و عمقِ معنویِ هنرِ تذهیبِ معاصرِ ایران به شمار می‌رود. چهارمین دوسالانه تذهیب‌های قرآنی، با حضورِ جمعِ کثیری از هنرمندانِ پیشکسوت، مستعد و جوان از سراسر کشور، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین رویدادهای هنریِ سال، برگزار گردید.

این دوسالانه، بستری فراهم آورد تا هنرمندان با خلقِ آثاری بدیع و نوآورانه، ضمنِ پایبندی به اصولِ کهن و ریشه‌دارِ تذهیب، رویکردها، تکنیک‌ها و نگاه‌هایِ تازه‌ی خود را به این هنرِ دیرینه به نمایش بگذارند. کتاب حاضر، با انتخابِ آثارِ برگزیده‌ی این رویداد، تصویری جامع و گویا از جریان‌هایِ هنریِ معاصر در عرصه‌ی تذهیبِ قرآنی به دست می‌دهد و مخاطب را با دنیایی از نقوشِ اسلیمی، ختایی، هندسی، ترکیب‌بندی‌هایِ خلاقانه، رنگ‌هایِ درخشان و زیبایی‌هایِ بی‌کران آشنا می‌سازد. در این مجموعه، آثاری به چشم می‌خورند که هر یک، داستانی جداگانه روایت می‌کنند و بیانگر ذوق، سلیقه، مهارت و جهان‌بینیِ خاصِ هنرمندِ خالقِ خود هستند.

از تذهیب‌هایِ کلاسیک و سنتی که با وسواسی بی‌نظیر و با تکیه بر الگوهایِ کهن خلق شده‌اند، تا آثاری که با رویکردی مدرن‌تر و تجربی‌تر، به بازتعریفِ مفاهیمِ سنتیِ تذهیب پرداخته‌اند و مرزهایِ این هنرِ اصیل را با خلاقیت و جسارت، به چالش کشیده‌اند. یکی از ویژگی‌هایِ برجسته‌ی این کتاب، مدیریتِ اجراییِ دقیق و هنرمندانه‌ی ماندانا یمینی در گردآوری و انتخابِ آثار است که با نگاهی موشکافانه و عاشقانه به هنرِ تذهیب، توانسته است مجموعه‌ای منسجم، پرمعنا و تأثیرگذار را پدید آورد.

همچنین، عکاسیِ چشمنواز و حرفه‌ایِ سیدعلی حسینی‌نسب و آذرخش شفیعی کدکنی، نقشِ بسزایی در ارائه‌ی هرچه بهترِ این آثار داشته است؛ چراکه بازتابِ ظرایفِ رنگ‌ها، درخششِ زرّین و لطافتِ خطوطِ اسلیمی، نیازمندِ نگاهی دقیق، هنرمندانه و مسلط به فنونِ عکاسیِ تخصصی است. تصاویرِ باکیفیت و نفس‌گیرِ این کتاب، به‌خوبی توانسته‌اند جان و روحِ آثارِ تذهیب را به مخاطب منتقل کنند و او را در فضایی سرشار از نور، رنگ و معنویت، با این شاهکارهایِ هنری همراه سازند. جلدِ سختِ این کتاب، همراه با قطعِ رحلی و کاغذِ گلاسه‌ی مرغوب، نشان‌دهنده‌ی دقت، وسواس و عشقِ ناشر، یعنی انتشاراتِ آستان قدس رضوی، به ارائه‌ی اثری ماندگار، نفیس و درخورِ این میراثِ فرهنگیِ ارزشمند است. این ویژگی‌ها، کتاب را به گزینه‌ای ایده‌آل برای هدیه به دوستدارانِ هنر و معنویت، و یا برای کتابخانه‌هایِ شخصی، مراکزِ فرهنگی و مؤسساتِ هنری تبدیل کرده است.

انتشار این اثرِ نفیس توسط انتشاراتِ آستان قدس رضوی، خود، گواهِ بر عزمی جدی در جهتِ حفظ، اشاعه و ترویجِ هنرِ اصیلِ تذهیبِ قرآنی و معرفیِ آن به نسل‌هایِ امروز و آینده‌ی ایران و جهان است. «منتخب آثار چهارمین دوسالانه تذهیب‌های قرآنی» در نهایت، فراتر از یک کاتالوگ یا مجموعه‌ای از تصاویر، یک سفرِ بصری، روحانی و الهام‌بخش به عمقِ یکی از زیباترین و مقدس‌ترین هنرهایِ ایرانی-اسلامی است. این کتاب، با نمایشِ غنایِ بین‌ظیرِ تذهیب‌های قرآنی، یادآوری می‌کند که هنر، در والاترین شکلِ خود، نه فقط زیباییِ ظاهری، بلکه پیامی عمیق از عشق، ایمان، تعهد و انسانیت را با خود حمل می‌کند و می‌تواند پلی میانِ زمین و آسمان، میانِ خالق و مخلوق باشد.