کتاب نانوشته های دف ( کتاب سوم) بررسی اتانین و ادوار ایقاعی (نشر عارف)

کتاب نانوشته‌های دف جلد سوم اثر سیاوش عبدی 

گامی فراتر از متون آموزشی رایج در حوزه‌ی سازهای کوبه‌ای است. این اثر با تمرکز بر «اتانین» و «ادوار ایقاعی»، خوانشی پژوهشی و نظام‌مند از پیچیدگی‌های ریتمیک در موسیقی ایرانی ارائه می‌دهد. سیاوش عبدی در این مجلد با نگاهی موشکافانه، مفاهیم انتزاعیِ ادوار ایقاعی را که ریشه در سنت‌های کهن موسیقایی ایران دارند، به زبانِ سازِ دف ترجمه کرده است.

عنوان کتاب به نیکی بیانگر ماهیت محتوای آن است؛ پرداختن به ظرافت‌هایی که در آموزش‌های عمومی نادیده انگاشته شده و اکنون در این مجلد، به مثابه‌ی زیربنایی نظری برای نوازندگی حرفه‌ای تبیین می‌شوند. نویسنده تلاش کرده است با تلفیق دانش تئوریک و تجربه‌ی عملی، خلأ موجود میان دانسته‌های نظریِ موسیقی‌دانان و مهارت‌های اجرایی‌شان را پر کند. بدین ترتیب، این کتاب نه صرفاً یک خودآموز، که مرجعی برای درک عمیق‌تر هندسه‌ی ضرب‌آهنگ در موسیقی کلاسیک و مقامی ایران محسوب می‌شود و برای نوازندگان سطح پیشرفته، منبعی ناگزیر برای دست‌یافتن به بلوغ تکنیکی و تحلیلی است.

از منظر ساختار فیزیکی و طراحی فنی، ناشر با انتخاب قطع رحلی برای این اثر، هوشمندی خود را در توجه به نیاز مخاطبِ تخصصی نشان داده است. در متون آموزشی موسیقی که متکی بر نت‌نویسی‌های دقیق، نمودارهای ایقاعی و تحلیل‌های گرافیکی هستند، قطع رحلی نقشی حیاتی در خوانایی و تسلطِ نوازنده ایفا می‌کند. این ابعاد بزرگ، فضای لازم برای ترسیم خطوط حامل و نشانه‌های پیچیده‌ی ریتمیک را فراهم آورده و از فشردگیِ آزاردهنده‌ی نت‌ها جلوگیری می‌کند. صحافی به‌صورت شومیز، با توجه به ماهیتِ کاربردی و آموزشیِ کتاب، انتخاب بجایی است؛ چرا که این نوع صحافی امکان گشودگیِ بهتر کتاب بر روی پایه نت یا میز کار را فراهم می‌کند و به هنرجو اجازه می‌دهد در حین تمرین و نواختن، به آسانی به محتوا رجوع کند.

چاپ این اثر در انتشارات عارف، که به تخصصی‌بودن در حوزه‌ی نشر موسیقی شناخته می‌شود، تضمین‌کننده‌ی رعایت استانداردهای لازم در انتقال مفاهیم تصویری و متنی است. مجموع این ویژگی‌ها، کتاب را به ابزاری کارآمد تبدیل کرده است که در کنار وزانت محتوایی، در کاربرد روزمره‌ی هنرجویان و پژوهشگرانِ موسیقی نیز جایگاه ویژه‌ی خود را حفظ کرده است.