کتاب اقلیم هنر: 54 قطعه شاهکار خط نستعلیق (نشر آبگینه)

کتاب اقلیم هنر گردآورنده محمدهادی کاوه حقیقی

در پهنه‌ی پهناور هنر اسلامی، خط نستعلیق چونان نگینی می‌درخشد که نه تنها وسیله‌ای برای نگارش، که قالبی برای تجلی روح، عشق و زیبایی است. این قلمِ دلفریب که با نرمش و ظرافتی بی‌نظیر، حروف فارسی و عربی را در قامتی موزون و رقصان به تصویر می‌کشد، همواره مایه‌ی افتخار و هویت ایرانیان بوده است.

کتاب «اقلیم هنر»، با گردآوری ۵۴ قطعه از شاهکارهای خط نستعلیق، ما را به سفری فراموش‌نشدنی در این سرزمینِ خیال‌انگیز دعوت می‌کند؛ سرزمینی که در آن، هر حرف، هر کلمه و هر بیت، نه به چشمِ یک نوشته، که به مثابه یک تابلو نقاشیِ نفیس، تماشا کردنی است. محمدهادی کاوه حقیقی، با گزینش و گردآوریِ این اثر ارزشمند، دریچه‌ای به سوی اقلیمی گشوده است که تا پیش از این، شاید تنها برای خوشنویسان و اهلِ فن، شناخته‌شده بود.

آنچه این کتاب را از دیگر مجموعه‌های مشابه متمایز می‌کند، نگاهِ هنرمندانه و در عین حالِ پژوهشیِ گردآورنده به انتخاب این قطعات است. کاوه حقیقی با تسلطی ستودنی بر تاریخ خوشنویسی و شناختِ سبک‌های گوناگون استادانِ بزرگ، گنجینه‌ای از آثار ناب و کمتر دیده‌شده را گرد هم آورده است. از قطعاتِ نفیس و غناییِ میرعماد، آن استاد بی‌همتای نستعلیق، تا آثارِ ارزشمندِ سایر خوشنویسانِ بزرگی که هر یک، ستاره‌ای درخشان در افق هنر این سرزمین هستند، همگی در این مجموعه به تماشا نشسته‌اند.

هر قطعه، روایتی است از ذوق و قریحه‌ی خالقش؛ نمایشی از صلابت و نرمش، از نظم و رهایی، که در بستر کاغذ گلاسه‌ی این کتاب، با کیفیتی مثال‌زدنی بازتولید شده است. کتاب در قطع رحلی و با کاغذ گلاسه به چاپ رسیده است تا ظرافت‌های بی‌نهایتِ این شاهکارها، از انحنای ظریفِ یک «الف» تا کششِ موزونِ یک «سین»، با وضوحی تمام‌عیار به چشم آید. این ویژگی، مخاطب را قادر می‌سازد تا حتی ریزترین جزییاتِ ترکیب‌بندی، سیاهی‌زدن‌ها و سفیداب‌های اساتید را با چشمان خود نظاره کند و از نزدیک، شاهدِ معجزه‌ای باشد که با مرکب و نی‌بریده خلق شده است.

«اقلیم هنر» نه یک کتابِ آموزشیِ صرف، که یک موزه‌ی سیارِ خوشنویسی است؛ موزه‌ای که در صفحات خود، گنجینه‌ای از زیبایی‌شناسیِ ناب ایرانی-اسلامی را به معرض تماشا گذاشته و هر بیننده‌ای را، فارغ از تخصص، به حیرت وامیدارد. گذشته از جنبه‌های هنری، این کتاب، مروری است بر تاریخ و هویتِ فرهنگیِ این سرزمین از خلال قلمِ خوشنویسان. نستعلیق، که در سده‌ی نهم هجری به اوج شکوفایی رسید، تجلی‌گاهِ روح ایرانیِ ظرافت‌اندیش و عارف‌مسلک است. در واپسین روزگارِ نفوذ سنت‌های کهن، مرور این شاهکارها، یادآوریِ لطافتی است که در بطن فرهنگ ما جاری بوده و اگر به آن توجه نکنیم، چه بسا که از خاطرمان زدوده شود.

کاوه حقیقی با فراهم آوردن این اثر، کاری بزرگ و ماندگار کرده است: او، پنجره‌ای به سوی شکوهِ از دست‌رفته‌ی قلم گشوده و به ما می‌آموزد که هر حرفِ خوش‌نوشته، می‌تواند چونان طلوعی از نور، تاریکیِ بی‌هنریِ روزگار را درهم بشکند. «اقلیم هنر» که توسط انتشارات آبگینه در چاپ نخست عرضه شده، برای هر دوستدارِ هنر و فرهنگ ایرانی، از پژوهشگران و خوشنویسان تا عموم علاقه‌مندان، چونان هدیه‌ای گرانبهاست.