کتاب نه ضربی از استاد محمد رضا شجریان (نشر دانش)

کتاب نه ضربی از استاد محمد رضا شجریان اثر مهدی حقیقی

«نُه ضربی»، اگرچه در ظاهر قالبی برای تمرین وزن و تکنیک به نظر می‌رسد، اما در سنت موسیقی ایرانی، دریچه‌ای است به سوی درک ریتم، بیان و جمله‌بندی؛ همان عناصری که اجرای یک قطعه را از سطح صرفاً «درست» به سطح «ماندگار» می‌رسانند. «نُه ضربی از استاد محمدرضا شجریان»، با آوانویسی مهدی حقیقی و به همت نشر فرهنگ پژوهان دانش، کتابی است که یکی از وجوه کمتر شناخته‌شدهٔ هنر شجریان را به مخاطب نشان می‌دهد: توانایی او در آفرینش و اجرای قطعات ضربی.

آنچه این اثر را از دیگر کتاب‌های نت‌نگاری متمایز می‌سازد، تمرکز آن بر «نُه ضربی» به عنوان فرمی مستقل است. مهدی حقیقی، نوازنده، آهنگساز و پژوهشگر موسیقی ایرانی، در این کتاب کوشیده است اجرای شجریان را به زبان آوانویسی برگرداند تا هنرجویان و پژوهشگران بتوانند از نزدیک با ساختار ریتمیک، تزئینات و ظرایف اجرایی این قطعه آشنا شوند . این رویکرد، کتاب را از یک متن آموزشی صرف، به سندی برای مطالعهٔ سبک‌شناسی اجرای شجریان بدل می‌کند. از سویی، قطع رحلی این کتاب، مطالعهٔ آن را در کنار ساز و روی نت‌گیر آسان ساخته و جلد شومیز آن، کتاب را برای استفادهٔ مکرر در تمرین مناسب کرده است.

کاغذ تحریر با کیفیتی مرغوب، بستری مناسب برای چاپ نت‌ها فراهم آورده و این کتاب با ۳۷ صفحه، گنجینه‌ای فشرده اما دقیق از آوانویسی، نکته‌های اجرایی و ظرایف ریتمیک است که هر هنرجو و پژوهشگر را در مسیر شناخت این قطعه یاری می‌رساند. از نسبت نُه ضربی با ریتم، تکنیک و سبک‌شناسی اجرا گرفته تا نقش آوانویسی، دقت و تمرین در آفرینش این اثر، همه و همه در این کتاب با نگاهی جامع بررسی شده‌اند. این اثر، پاسخی است به نیاز هنرجویان موسیقی ایرانی، پژوهشگران سبک‌شناسی و تمامی کسانی که می‌خواهند فراتر از شنیدن سطحی، به درک عمیق‌تری از سازوکار اجرای شجریان دست یابند.

«نُه ضربی از استاد محمدرضا شجریان»، فراتر از یک کتاب نت، دعوتی است به تأمل و تمرین در میراث شنیداری این سرزمین. این کتاب، برای هنرجویان، مدرسان و تمامی علاقه‌مندان به موسیقی ایرانی و هنر شجریان، اثری ارزشمند و کاربردی است که می‌تواند جرقه‌ای برای اجراهای تازه و نگاهی نو به جهان ریتم و آواز باشد.

امید که این اثر، راهنمایی روشن‌گر برای نسل‌های امروز و فردای موسیقی ایران باشد و هر بار که گشوده می‌شود، مخاطب را به سفری در دنیای نت‌ها، ضرب‌ها و آوازها فرا خواند.