کتاب نساجی سنتی ایران (نشر سوره مهر)

کتاب نساجی سنتی ایران اثر حسین یاوری

این کتاب یکی از ارزشمندترین و جامع‌ترین منابع پژوهشی در حوزه هنرهای نساجی و صنایع دستی ایران است که با نگاهی موشکافانه و کاربردی به معرفی و بررسی تاریخچه، مواد، ابزارها، تکنیک‌ها و گونه‌های متنوع هنر نساجی در ایران می‌پردازد. این کتاب که در قطع وزیری و با کاغذ تحریر منتشر شده، حاصل سال‌ها تحقیق و تجربهٔ عملی مؤلف در عرصه هنرهای سنتی است.

مؤلف در این اثر، نساجی سنتی را نه تنها مجموعه‌ای از مهارت‌های فنی و صنعتی، بلکه گنجینه‌ای از مفاهیم فرهنگی، نمادین و زیبایی‌شناختی معرفی می‌کند که در پس هر بافت و طرح آن، جهانی از معنا و هویت ایرانی نهفته است. کتاب با مروری بر تاریخچه نساجی در ایران از دوران باستان تا عصر معاصر آغاز می‌شود و سپس به معرفی الیاف طبیعی از جمله پشم، ابریشم، پنبه و کتان و نیز ابزارهای سنتی بافندگی چون دارهای عمودی و افقی، ماکوها و دفتین‌ها می‌ پردازد.

در ادامه، مؤلف به بررسی نظام‌مند گونه‌های مختلف نساجی سنتی ایران از جمله پارچه‌بافی، گلیم‌بافی، جاجیم‌بافی، زیلوبافی، ترمه‌بافی، مخمل‌بافی، ابریشم‌بافی، شال‌بافی و پارچه‌های نفیس دوره‌های صفوی و قاجار می‌پردازد و تکنیک‌های رنگرزی طبیعی، نقش‌پردازی و بافت‌های متنوع را شرح می‌دهد. همچنین، به نقوش و طرح‌های اصیل ایرانی چون بته‌جقه، اسلیمی، ختایی، هندسی و گیاهی و مفاهیم نمادین آن‌ها پرداخته شده است.

از دیگر ویژگی‌ های کتاب، توجه به جایگاه نساجی در فرهنگ و اقتصاد ایران و تأثیر آن بر هنر و هویت ملی است. یاوری با بررسی نمونه‌های شاخص نساجی ایران، نشان می‌دهد که چگونه این هنر، با تکیه بر ذوق و خلاقیت هنرمندان، به آفرینش آثاری بدیع و ماندگار انجامیده است. زبان ساده و روان کتاب، همراه با تصاویر متعدد و باکیفیت از نمونه‌های شاخص نساجی ایران، درک مفاهیم را برای دانشجویان، پژوهشگران، هنرمندان و تمامی علاقه‌مندان به هنرهای سنتی و صنایع دستی ایران آسان میسازد.