کتاب هنر نقاشی ایران از آغاز تا اسلام (نشر پازینه)

کتاب هنر نقاشی ایران از آغاز تا اسلام اثر حسن افشاری

هنر نقاشی، به عنوان کهن‌ترین و گویاترین زبان بصری بشر، همواره آیینه‌ای تمام‌نما از باورها، عواطف، اندیشه‌ها و زیست‌جهان انسان‌ها در اعصار مختلف بوده است. سرزمین ایران، با پیشینه‌ای چندهزارساله در عرصه‌ی هنر و تمدن، یکی از غنی‌ترین و تأثیرگذارترین سنت‌های نقاشی را در جهان به خود دیده است.

از نقوش بدوی و شگرف بر دیواره‌ی غارها در دوران پیش از تاریخ، تا سفالینه‌های منقوش و مهرهای استوانه‌ای تمدن‌های کهن، و از نقاشی‌های دیواری و پارچه‌های ارزشمند دوران هخامنشی و ساسانی تا آثار نفیس و ماندگار هنرمندان پس از اسلام، هر دوره و هر اثر، گواهی است بر نبوغ، ذوق و روحیه‌ی هنرمندانه‌ی مردمان این مرز و بوم.

نقاشی ایرانی، همواره با ویژگی‌هایی چون استفاده از رنگ‌های زنده و پرمایه، خطوط سیال و موزون، ترکیب‌بندی‌های بدیع، آمیختگی با ادبیات و عرفان، و توجه به ظرافت‌های نمادین و معنوی، نه تنها بر هنر سرزمین‌های همجوار، بلکه بر هنر جهان اسلام و حتی نقاشی شرق دور و غرب نیز تأثیری ژرف و ماندگار بر جای نهاده است. این هنر اصیل، همچون رودی خروشان، از چشمه‌سارهای اساطیر و باورهای دیرین تا به امروز جاری بوده و در هر دوره، جلوه‌ای تازه و شگفت‌انگیز از خود به نمایش گذاشته است. کتاب پیشِ رو، با عنوان «هنر نقاشی ایران از آغاز تا اسلام»، اثری است جامع، پژوهش‌محور و ارزشمند که به بررسی سیر تحول و تکامل نقاشی در ایران از کهن‌ترین دوران‌ها تا آستانه‌ی ورود اسلام می‌پردازد. مؤلف ارجمند، حسن افشاری، با دقتی ستودنی و نگاهی نو و علمی، کوشیده‌اند تا تصویری روشن و مستند از هنر نقاشی در تمدن‌های بزرگ ایران باستان، از جمله ایلام، ماد، هخامنشی، اشکانی و ساسانی، ارائه دهند.

این کتاب، با بهره‌مندی از یافته‌های باستان‌شناسی، منابع تاریخی و تحلیل‌های هنری، به بررسی سبک‌شناسی، مواد و مصالح، مضامین، نمادشناسی و تأثیرات فرهنگی نقوش و تصاویر برجای‌مانده از هر دوره می‌پردازد و خواننده را در سیری پله‌پله با تحولات این هنر اصیل همراه می‌سازد. بررسی نقوش سفالینه‌های منقوش، نقاشی‌های دیواری کاخ‌ها، منسوجات، فلزکاری‌ها و دیگر آثار ارزشمند، بخش مهمی از این پژوهش گران‌قدر را تشکیل می‌دهد.

انتشار این مجموعه‌ی ارزشمند در قطع رقعی با جلد شومیز و ترکیب کاغذ تحریر و گلاسه، مطالعه و بهره‌مندی از تصاویر را برای مخاطب لذت‌بخش و آسان ساخته است.

امید است که این کتاب، چراغی فرا راه پژوهشگران، دانشجویان، هنرمندان و تمامی دوستداران تاریخ و هنر ایران زمین قرار گیرد و گامی مؤثر در جهت شناخت و پاسداشت این میراث ارزشمند ملی باشد.