کتاب عاج های زیویه در موزه ملی ایران

کتاب «عاج‌های زیویه در موزه ملی ایران»

تألیف مارتین ف. چارلزورث و با ترجمه ناهید دهقان، اثری پژوهشی و مستند در حوزه باستان‌شناسی و هنر ایران باستان است که به بررسی مجموعه ارزشمند عاج‌های کشف‌شده در منطقه زیویه و نگهداری‌شده در موزه ملی ایران می‌پردازد.

این کتاب، ضمن معرفی آثار و تحلیل ساختارهای هنری آن‌ها، تصویری دقیق از جایگاه فرهنگی، تاریخی و هنری عاج‌ها ارائه می‌دهد و اهمیت آن‌ها را در بستر تاریخ ایران باستان روشن می‌سازد. عاج‌های زیویه که در آثار کشف‌شده از تپه‌ها و گورستان‌های این منطقه به دست آمده‌اند، نمونه‌هایی ممتاز از مهارت هنری و خلاقیت ایرانیان پیشاتاریخ هستند.

این آثار نه تنها ارزش هنری دارند، بلکه نشان‌دهنده پیچیدگی‌های اجتماعی، مذهبی و فرهنگی جامعه‌ای هستند که آن‌ها را خلق کرده است. چارلزورث با تکیه بر اسناد باستان‌شناسی و تحلیل دقیق مواد و فرم‌ها، ساختار، تکنیک و نقش‌های تزئینی عاج‌ها را بررسی کرده و اهمیت آن‌ها را در تاریخ هنر و صنایع دستی ایران برجسته می‌کند.

یکی از ویژگی‌های برجسته کتاب، توجه به همزمانی تحلیل‌های علمی و دیدگاه‌های هنری است. نویسنده نه تنها به بررسی فنی و ساختاری عاج‌ها پرداخته، بلکه ارزش نمادین و فرهنگی آن‌ها را نیز تحلیل می‌کند.

او نشان می‌دهد که این آثار چگونه به بازنمایی باورها، مناسک و جهان‌بینی جامعه‌ای باستانی کمک کرده‌اند و چه نقشی در انتقال هویت فرهنگی منطقه داشته‌اند. کتاب به صورت دو زبانه فارسی-انگلیسی تدوین شده است، که امکان دسترسی پژوهشگران و علاقه‌مندان خارجی را نیز فراهم می‌کند و ارزش آن را به‌عنوان منبعی مرجع افزایش می‌دهد.

تصاویر دقیق و با کیفیت از عاج‌ها، همراه با توضیحات تحلیلی، امکان مطالعه جزئیات هنری، نقش‌ها و تکنیک‌های ساخت را برای خواننده فراهم می‌کند و تجربه‌ای نزدیک به مشاهده آثار در موزه ارائه می‌دهد. ترجمه ناهید دهقان با حفظ دقت علمی و روانی متن اصلی، امکان دسترسی به مفاهیم تخصصی و تحلیلی اثر را برای مخاطب فارسی‌زبان فراهم کرده است.

این ویژگی باعث شده کتاب هم برای پژوهشگران، دانشجویان و علاقه‌مندان باستان‌شناسی و تاریخ هنر ایران قابل استفاده باشد و هم به عنوان منبعی آموزشی و مرجع در دانشگاه‌ها و موزه‌ها مطرح شود.

حجم ۲۱۳ صفحه‌ای کتاب در قطع وزیری، با تمرکز بر کیفیت تصاویر و تحلیل‌های دقیق، نشان‌دهنده جامعیت و وسعت موضوع است. چاپ بر روی کاغذ تحریر و جلد شومیز، مطالعه کتاب را برای مخاطب آسان می‌کند و ارزش بصری اثر را حفظ می‌کند. این کتاب نمونه‌ای موفق از تلفیق پژوهش علمی و نمایش بصری آثار باستانی ایران است.

در مجموع، «عاج‌های زیویه در موزه ملی ایران» اثری جامع و مستند است که تحلیلی علمی، تاریخی و هنری از یکی از مهم‌ترین مجموعه‌های باستان‌شناسی ایران ارائه می‌دهد.

مطالعه این کتاب به پژوهشگران، دانشجویان و علاقه‌مندان هنر و تاریخ ایران کمک می‌کند تا با شناخت عمیق‌تر آثار باستانی، جایگاه و ارزش فرهنگی آن‌ها را درک کنند.